Cũng những mảnh đất này, địa danh này nhưng nếu cách đây 2-3 tháng thì "dập dìu" kẻ mua người bán, những trung tâm môi giới nhà đất mọc lên như nấm, những cuộc ngã giá chớp nhoáng, thì bây giờ, cũng vẫn vùng đất ấy, "cảnh cũ, người xưa" chẳng thấy. Đất nhà đóng băng... Theo đó là không biết bao nhiêu cảnh kẻ cười, người rơi nước mắt...

Sôi sục chuyện người Mường bán đất

Người dân kể rằng, đây là vùng đất thiêng, lưu truyền từ bao đời nay truyền thuyết về 9 con suối đổ ra biển được ví như 9 con rồng nằm ở 4 xã: Yên Bình, Yên Trung, Tiến Xuân, Đông Xuân (huyện Lương Sơn) - cửa ngõ tỉnh Hòa Bình. Khi đến đây, chứng kiến khung cảnh bốn bề là đồi núi bao quanh, những con suối bắt nguồn từ dãy núi Sộp, náu mình dưới những tán cây rồi len lỏi băng qua bao nương rẫy, bản làng thôn xã mới thấy được sự ưu đãi của thiên nhiên cho mảnh đất này. Thế nhưng suốt từ mấy tháng nay, mảnh đất vốn yên bình ấy bỗng bị đánh thức, bởi câu chuyện sáp nhập về Hà Nội.

Thực tế thì từ 4-5 năm nay câu chuyện mua đất, mua đồi làm trang trại của người Hà Nội trên khu vực này không còn xa lạ. Nhưng phải đến cuối năm 2007 và những tháng đầu năm 2008, người ta mới giật mình nghi hoặc rằng, phải chăng những "đại gia" ở Hà Nội đã phong thanh được tin tức đó mà đi trước một bước (?).

Tại xã Đông Xuân, tôi gặp một phụ nữ "gốc Mường": "Cho em số điện thoại, chị thích loại đất nào, nhà em giới thiệu cho chị loại đó". Tiện tay, chị ta chỉ lên phía trước một mảnh đất cây cối xanh um tùm: "Bọn em vừa giới thiệu chủ nhà bán mảnh đó giá 120 triệu đồng/sào. Sổ đỏ chính chủ trao tay"... Thấy tôi lắc đầu quầy quậy trước mảnh đất khá đẹp nhưng chưa có sổ đỏ, giá 30 triệu đồng/sào, người phụ nữ nói rất nhanh: "Lo gì, cứ mua đi, có cách giải quyết hết". Nhìn vẻ nghi hoặc của tôi, chị ta cứ dứ dứ ngón tay về phía một ngôi nhà gần đó: "Họ làm cán bộ ở xã, họ có cách lo cho hết ấy mà". Tôi cười: "Huyện chỉ đạo cấm rồi thì ai mà dám cấp sổ đỏ cho mình". Người phụ nữ vẫn thản nhiên đến mức tự tin: " Em cam đoan là có cách lo giấy tờ, chị cứ đồng ý đi, mà ai đã bắt chị giao cả tiền đâu, khi nào xong việc thì mới thanh toán hết tiền" ... Để khẳng định thêm chuyện mình nói là có cơ sở, người phụ nữ giới thiệu cho tôi một phụ nữ khác đang ẵm con trong một ngôi nhà sát mặt đường: " Nếu chị thực sự muốn mua, chồng cô ấy là cán bộ địa chính đấy ... ". Không một lời phản đối, người phụ nữ giới thiệu đon đả: "Chị cần gì cứ bảo nhà em". Chẳng biết là họ có "phép" hô của Tề Thiên Đại Thánh biến "không" thành "có", phù phép những lô đất chưa có giấy tờ hợp lệ thành đất có sổ đỏ chính chủ như mấy người ở đây "bật mí", hay những người làm công ty "chỉ trỏ" cứ hùa vào miên là người mua nào nhẹ dạ cứ mua, cứ thanh toán một khoản tiền rồi sau đó ăn chực, nằm chờ dài cổ mà ngóng "sổ đỏ trao tay".

Hà Tây - những vùng đất "phát lộc"?

Chục năm về trước, khi con đường Láng - Hòa Lạc chính thức được khánh thành thông xe, những vùng đất hai bên đường và chạy dài trục đường 21 bắt đầu được coi là mảnh đất "phát lộc". Hàng trăm dự án được đầu tư, những khu công nghiệp mọc lên san sát. Biết bao nhiêu khu trang trại, nhà nghỉ cuối tuần, những nhà hàng mọc lên như nấm. Biết bao nhiêu người chớp nhoáng đã thành tỷ phú. Biết bao nông dân chân lấm tay bùn bỗng chốc cầm trong tay bạc tỷ... Thế nhưng sau đó cũng chả bao lâu, cũng những mảnh đất đó, vùng đất đó, bao chuyện bi hài: đất quy hoạch vào khu công nghệ, đất quy hoạch vào khu công nghiệp, đất lọt thỏm vào gần giữa tim đường mở rộng... Thôi thì kẻ cười, người rơi nước mắt. Câu chuyện chưa phôi pha là mấy.

Thế rồi năm 2007 - 2008, khi một số dự án về các khu đô thị, du lịch sinh thái cực lớn được đầu tư vào vùng đất này, cộng thêm câu chuyện Hà Tây hợp nhất về Hà Nội, thế là giá đất, nhà ở đây trở thành "rốn bão" và được giới kinh doanh bất động sản (BĐS) coi là "khởi nguồn" châm ngòi cho cuộc chạy đua tăng giá BĐS nói chung.

Có thể điểm tên hàng loạt các dự án trở thành điểm đến của giới kinh doanh BĐS: Mỗ Lao, An Khánh, Văn Quán, Văn Phú ... Đâu đâu người ta cũng nhắc tới giá chung cư, giá đất ở Văn Quán trước đây chỉ từ 8-12 triệu đồng/m2 bỗng vọt lên trên dưới 30 triệu đồng/m2. Tuy nhiên tâm điểm của cơn sốt giá này phải nằm ở chính các khu đô thị mới hình thành hoặc đang tiến hành dọc theo hai bên đường Láng - Hòa Lạc, giá cả cứ nhảy nhót leo thang theo từng ngày.

Anh Đặng Xuân Hợp, người có thâm niên môi giới nhà đất 7 năm nay đã tâm sự: "Tôi chỉ đủ tiền ôm hai căn khu Bảo Sơn, trong vòng chưa đầy 2 tuần đã bán trao tay lãi mỗi căn hơn tỉ". Anh hợp tỏ ra tiếc rẻ: "Mấy khu Nam An Khánh tuột khỏi tay tôi, chậm có một chút thế là mất, nếu mà ôm được chỗ đó mấy căn thì ăn đủ". Anh Mão, một "cò" đất ở An Khánh chả giấy diếm: "Chỉ trong vòng hơn tháng, tôi kiếm được mấy "lít". Có những khách hàng điện thoại cho tôi kêu kiếm cho họ 3 "suất" biệt thự khu Bảo Sơn, mỗi căn 300m2, tiền trao ngay, khỏi lo chuyện phần trăm hoa hồng"...

Nhìn những dự án trên giấy mực như: Bắc An Khánh, dự án du lịch sinh thái Tuần Châu ở khu vực Chùa Thầy, khu biệt thự Bảo Sơn ... quả là đẹp mắt, nhưng khi tận mắt nhìn những cánh đồng lúa xanh rì, nhà cửa san sát khó có thể hình dung được trên đó cơ man là bạc tỉ đã và đang tiếp tục trao tay người nọ sang người kia. Ai có thể biết được những mảnh đất đó sẽ còn "phát lộc" đến lúc nào, và ai có thể lường được bất ngờ nó sẽ trở thành gánh nặng quá lớn khi gía nhà đất đã bị đẩy lên quá cao sao với giá trị thực tế.

Bao giờ thì "băng mới tan"?

Đó là thời kỳ "hoàng kim" và nay đã trở thành quá khứ. Bởi đã hơn 2 tháng qua, giá đất ở những khu vực "nóng" này đang ở đỉnh dốc bỗng trượt xuống rồi "đóng băng". Thật khó có thể hình dung những mảnh đất đang "phát lộc" nuôi bao nhiêu kỳ vọng với lãi gấp mấy lần bỗng chốc chả ai đoái hoài mua bán; những trung tâm môi giới nhà đất hiện " vắng như chùa Bà Đanh"; những khu chung cư, biệt thự giá giảm tới 20-30%. Vì thé ngày 29/5/2008, khi Quốc Hội thông qua nghị quyết mở rộng địa giới hành chính Hà Nội, là lúc mà không ít "đại gia", những nhà đầu tư BĐS, kể cả không ít người dân đang trong một trạng thái cực kỳ "thấp thỏm". Người ta bám víu vào hy vọng khi có quyết định chính thức hợp nhất về Hà Nội, thị trường nhà đất ở đây sẽ được "khởi động"

Một cụ bà ở Lương Sơn lẩm bẩm tiếc nuối: "Nhiều nhà nhanh chân bán được chứ ông nhà tôi dền dứ mãi cuối cùng thì đến 2 tháng nay chả có "ma" nào đến hỏi mua nữa". Đó là tâm trạng của người bán, còn người mua thì sao? Chị Trần Thu Thủy, một người mua đất tâm sự: "Nghe mấy người bạn rủ thế là vợ chồng tôi cũng theo lên Lương Sơn hy vọng kiếm được miếng đất, biết đâu sau này nhờ nó mà đổi đời. Thế nhưng mua xong được ít lâu thì thị trường BĐS đóng băng, mọi giao dịch ở đây cũng bị ảnh hưởng. Hy vọng có quyết định chính thức hợp nhất về Hà Nội rồi, mọi sự sẽ thay đổi, ai ngờ đất càng ngày càng mất giá..." Anh Nguyễn Văn Thành, người có một căn biệt thự ở khu vực Bảo Sơn tỏ ra tiếc nuối: "Tôi mua suất căn biệt thự rộng 300m2 này giá gần 2 tỉ đồng, mua xong được hơn tháng, đầu tháng 3 có người đến trả tôi trên 5 tỉ đồng, tôi cứ nghĩ là đất nhà đang sốt nên để thêm ít nữa rồi mới bán. Ai ngờ sau đó giá cứ bị tụt đi, rồi chả thấy ai hỏi han nữa". Anh Trọng, một người chuyên làm xây dựng thì càng bi đát hơn: "Tôi "tháo" tiền từ công trình xây dựng và vay cả ngân hàng, cạy cục nhờ vả mãi mới ôm được 4 suất thuộc dự án khu Chùa Thầy. Mua xong thì "đóng băng", tôi đang méo hết cả mặt, công trình thì đói vốn, ngân hàng thì siết nợ"...

Chuyện mua bán đất, người khôn - kẻ dại; kẻ rủi - người may là chuyện xưa nay không hiếm. Nhưng nếu nhìn vào một thực tế đang diễn ra ngay tại Hà Nội, cụ thể là suốt mấy năm qua, giá nhà đất, chung cư ở Hà Nội và những vùng lân cận hạ xuống rất nhiều. Bao nhiêu căn nhà chung cư không được thắp đèn vì chủ đầu cơ mua xong không bán được giá cao, còn những người có nhu cầu mua để ở thật thì lại với không tới, cho thấy, nguyên nhân cơn sốt giá nhà đất là do ăn theo tin đồn về câu chuyện hợp nhất về Hà Nội và một số dự án lớn vào cuộc. Lãnh đạo Sở Tài Nguyên Mô Trường tỉnh Hà Tây cho rằng : "Nhiều người hy vọng khi Quốc hội thông qua mở rộng địa giới hành chính Thủ đo Hà Nội, giá đất ở những khu vực sáp nhật về Hà Nội sẽ "ấm" lên. Tuy nhiên, tình thế đã không như mong đợi, giá vẫn có xu hướng giảm rõ rệt". Khi được hỏi: Đây có phải là thời điểm để cho nhiều người có nhu cầu nên mua chưa? Vị lãnh đạo này từ chối trả lời thẳng mà chỉ nói rằng : "Thời gian qua, giá nhà đất của dự án và cả đất ao vườn, thổ cư ở những vùng này đều bị đội lên quá cao. Trong bối cảnh tác động của nên kinh tế hiện nay, những biện pháp tài chính của Nhà nước nhằm bình ổn thị trường BĐS thời gian qua cho thấy, việc đầu tư BĐS ở trong thời điểm này là hết sức nhạy cảm. Tôi chỉ khuyến cáo việc mua bán đất phải dựa trên những cơ sở pháp lý rõ ràng, nhất là rồi đây những quy hoạch để phát triển phù hợp với vùng Thủ đô có thể sẽ làm thay đổi một số dự án, nhiều địa điểm sẽ được quy hoạch thành dự án ... Vì thế chuyện mua - bán ở đây, cần phải có cái nhìn cực kỳ tỉnh táo"

ĐỨC HUY